Lee Jae Myung objął urząd prezydenta Korei Południowej 4 czerwca 2025 roku jako czternasty przywódca tego dynamicznego państwa, wnosząc do Cheong Wa Dae – Błękitnego Domu – doświadczenie człowieka, który przeszedł drogę od fabrycznego robotnika z trwałym urazem ręki do głowy państwa. Jego kadencja, trwająca już ponad rok w lipcu 2026, rozgrywa się na tle niedawnego kryzysu konstytucyjnego, gdy poprzednik Yoon Suk-yeol ogłosił w grudniu 2024 roku stan wojenny, co doprowadziło do błyskawicznego impeachmentu, chaosu z pełniącymi obowiązki prezydentami i ostatecznego wyroku skazującego Yoona na wieloletnie więzienie za nadużycia władzy oraz insurekcję. Lee, pragmatyczny progresywista z Partii Demokratycznej, symbolizuje powrót do przewidywalności instytucjonalnej i skupienie na gospodarce, technologii oraz równoważeniu rozwoju regionalnego.
Wizja Lee Jae Myunga opiera się na filozofii „eokgangbuyak” – tłumienia przywilejów silnych i wspierania słabszych – wypracowanej podczas pracy jako prawnik praw człowieka i burmistrz Seongnam, gdzie testował rozwiązania takie jak dywidenda dla młodzieży. W 2026 roku jego administracja przyspiesza inwestycje w sztuczną inteligencję, zwiększa budżet badawczo-rozwojowy o niemal 19 procent i buduje partnerstwa strategiczne podczas wizyt na szczycie NATO w Ankarze oraz pierwszej od 15 lat wizycie państwowej w Mongolii. Dla obserwatorów polityki azjatyckiej i globalnych łańcuchów dostaw oznacza to Koreę Południową bardziej asertywną, ale otwartą na dialog – od krytycznych surowców po stabilizację na Półwyspie Koreańskim.
Jego prezydentura testuje dojrzałość południowokoreańskiej demokracji po dekadach transformacji od autorytaryzmu Park Chung-hee do innowacyjnej republiki eksportującej technologie, kulturę i samochody. Z poparciem oscylującym wokół 60 procent Lee kontynuuje normalizację stosunków z sąsiadami i sojusznikami, jednocześnie stawiając czoła podziałom wewnętrznym oraz wyzwaniom demograficznym i gospodarczym. Zrozumienie sylwetki tego lidera pozwala dostrzec, jak osobista determinacja splata się z losem całego narodu w erze sztucznej inteligencji i napięć geopolitycznych.
Droga od fabryki do Błękitnego Domu
Lee Jae Myung urodził się około 8 grudnia 1963 roku w Andong w prowincji Gyeongsang Północny jako piąte z siedmiorga dzieci w ubogiej rodzinie. Oficjalna data w dokumentach to 22 grudnia 1964 roku – efekt spóźnionej rejestracji przez ojca. Dzieciństwo upłynęło w skrajnej biedzie, wśród pól i później w przemysłowym Seongnam, dokąd rodzina przeprowadziła się w poszukiwaniu pracy. Już po ukończeniu szkoły podstawowej, jako trzynastolatek, musiał porzucić naukę i podjąć pracę w fabrykach – najpierw przy lutowaniu ołowiu w warsztacie naszyjników, potem w niebezpiecznych warunkach produkcji gumy i sprzętu chłodniczego.
W jednej z fabryk rękawiczek prasa do skóry zmiażdżyła mu lewy nadgarstek, powodując trwałe kalectwo i zwolnienie z służby wojskowej. To doświadczenie ukształtowało jego światopogląd bardziej niż jakiekolwiek podręczniki. Zamiast poddać się, Lee uczył się wieczorowo, zdał egzaminy równoważące szkołę średnią i w 1986 roku ukończył prawo na Uniwersytecie Chung-Ang. Został prawnikiem specjalizującym się w prawach pracowniczych i człowieka, współpracując z organizacjami takimi jak Minbyun. Bronił słabszych w czasach, gdy Korea Południowa wciąż zmagała się z konsekwencjami autorytarnych rządów.
Kariera polityczna zaczęła się od porażek – w 2006 roku przegrał wybory na burmistrza Seongnam, a w 2008 na posła. Dopiero w 2010 roku wygrał i przez dwie kadencje (do 2018) wprowadzał śmiałe rozwiązania socjalne: dywidendę dla młodzieży, darmowe mundurki szkolne czy rozbudowę miejskiego centrum medycznego. W Seongnam osiągnął realizację ponad 94 procent obietnic wyborczych. Później jako gubernator prowincji Gyeonggi (2018–2021), największej pod względem ludności, radził sobie z pandemią COVID-19 i budował wizerunek skutecznego administratora. W 2022 roku przegrał minimalnie z Yoon Suk-yeolem wybory prezydenckie, ale w 2025 roku, po chaosie wywołanym przez poprzednika, zwyciężył z wynikiem 49,42 procent.
Burzliwy 2024–2025: impeachment i powrót demokracji
3 grudnia 2024 roku prezydent Yoon Suk-yeol ogłosił stan wojenny, próbując zawiesić działalność Zgromadzenia Narodowego i aresztować przeciwników politycznych. Próba zakończyła się fiaskiem w ciągu kilku godzin – posłowie przedarli się przez kordon wojska i policji, a parlament błyskawicznie uchylił dekret. Lee Jae Myung, wówczas lider opozycji, odegrał kluczową rolę w mobilizacji i transmitowaniu wydarzeń na żywo, wspinając się nawet na ogrodzenie Zgromadzenia. 14 grudnia 2024 parlament przegłosował impeachment Yoona (204 głosy na 300), a 4 kwietnia 2025 Trybunał Konstytucyjny jednogłośnie go utrzymał, formalnie usuwając prezydenta z urzędu.
W międzyczasie kraj przeżył okres chaosu z kilkoma pełniącymi obowiązki prezydentami: Han Duck-soo, Choi Sang-mok i Lee Ju-ho. Yoon stanął przed sądem. W lutym 2026 roku otrzymał wyrok dożywocia za insurekcję związaną ze stanem wojennym (w apelacji), a w innej sprawie – 30 lat za prowokacje z dronami wobec Korei Północnej, mające uzasadnić jego działania. W lipcu 2026 Sąd Najwyższy utrzymał siedmioletni wyrok za nadużycia władzy i utrudnianie aresztowania. Te wydarzenia stały się najpoważniejszym testem dla południowokoreańskiej demokracji od dekad i jednocześnie katalizatorem powrotu liberałów do władzy.
Filozofia i styl rządzenia Lee Jae Myunga
Podstawą działań Lee jest idea „eokgangbuyak” – aktywne ograniczanie przywilejów elit i systemowe wsparcie dla najsłabszych. Nie jest to abstrakcyjna teoria, lecz efekt osobistych doświadczeń z fabryki i pracy adwokackiej. Jako burmistrz Seongnam testował uniwersalny dochód podstawowy dla młodzieży, co później stało się jednym z filarów kampanii prezydenckiej. W przeciwieństwie do sztywnych ideologów Lee łączy progresywne cele z pragmatyzmem – stąd poparcie dla inwestycji w AI i obronność przy jednoczesnym nacisku na redystrybucję i rozwój prowincji.
Jego styl bywa bezpośredni i emocjonalny. Potrafi ostro krytykować poprzednie rządy, ale jednocześnie szuka ponadpartyjnych porozumień, czego dowodem był rekordowy budżet na 2026 rok uzgodniony z opozycją. W 2026 roku Lee podkreśla „wielki skok” – transformację modelu wzrostu z Seulu-centrycznego na pięciobiegunowy z wyspecjalizowanymi strefami. To nie tylko hasło; w praktyce oznacza miliardowe inwestycje w infrastrukturę poza stolicą, ulgi dla małych i średnich firm oraz programy zatrzymujące młodzież na prowincji.
Najważniejsze jest jednak to, że Lee Jae Myung nie traktuje prezydentury jako nagrody, lecz jako narzędzie do systemowej naprawy – od gospodarki po relacje międzyludzkie w podzielonym społeczeństwie.
Gospodarka i społeczeństwo: konkretne działania w 2026 roku
Budżet na 2026 rok wynosi 728 bilionów wonów – wzrost o 8,1 procent względem poprzedniego roku. Wydatki na badania i rozwój wzrosły o 19,3 procent do 35,3 biliona wonów, z czego finansowanie sztucznej inteligencji potrojono do 10,1 biliona. Budżet obronny zwiększono o 8,3 procent do 66,3 biliona wonów. Na opiekę zdrowotną, dobrobyt i zatrudnienie przeznaczono 269,1 biliona wonów. Powstał Narodowy Fundusz Wzrostu o wartości 150 bilionów wonów, mający przyciągnąć inwestycje prywatne w AI, półprzewodniki i energię odnawialną.
W praktyce oznacza to rekordowe zakupy 260 tysięcy jednostek GPU od Nvidii, rekordowe eksporty przekraczające 700 miliardów dolarów rocznie oraz przełamanie bariery 4000 punktów przez indeks KOSPI. Administracja wprowadziła bony gotówkowe (od 150 do 400 tysięcy wonów w zależności od dochodu), zaostrzyła regulacje dotyczące nisko płatnej pracy cudzoziemców i podniosła minimalne wynagrodzenie dla migrantów. Jednocześnie wprowadzono limity kredytów hipotecznych w Seulu i wymogi rezydencji, by schłodzić rynek nieruchomości.
Te posunięcia mają realny wpływ na codzienne życie mieszkańców – od niższych kosztów edukacji i opieki zdrowotnej po większe szanse na stabilną pracę poza metropolią. Dla przedsiębiorców oznaczają przewidywalniejsze otoczenie regulacyjne i dostęp do funduszy na innowacje.
Dyplomacja w akcji: od NATO po Mongolię
Lee Jae Myung szybko przywrócił Koreę Południową na światową scenę. W czerwcu 2025 roku wziął udział w szczycie G7, a w lipcu 2026 – w szczycie NATO w Ankarze, gdzie proponował pogłębioną współpracę przemysłu obronnego. Bezpośrednio po tym udał się z pierwszą od 15 lat wizytą państwową do Mongolii (9–11 lipca 2026), gdzie ogłoszono „złotą erę” relacji bilateralnych. Podpisano porozumienia w zakresie surowców krytycznych, łańcuchów dostaw, opieki zdrowotnej i bezpieczeństwa żywnościowego.
Prezydent spotykał się z Wołodymyrem Zełenskim, Donaldem Trumpem i innymi liderami. W relacjach z Japonią podkreśla potrzebę autentycznego przeproszenia za historyczne krzywdy przed pogłębieniem współpracy obronnej. Z Chinami normalizuje kontakty po okresie napięć. Wobec Korei Północnej proponuje podejście etapowe do denuklearyzacji i budowę reżimu pokojowego zastępującego rozejm z 1953 roku – przy jednoczesnym utrzymaniu silnej armii opartej na AI.
Te działania nie są jedynie symboliczne. W lipcu 2026 roku, gdy Korea Południowa brała udział w mistrzostwach świata w piłce nożnej, prezydent aktywnie komentował wyniki drużyny, pokazując zaangażowanie w sprawy narodowe wykraczające poza gabinet.
Wyzwania i kierunek na najbliższe lata
Mimo wysokiego poparcia Lee Jae Myung stoi przed poważnymi zadaniami. Społeczeństwo pozostaje podzielone po traumie stanu wojennego. Starzejące się społeczeństwo i niski przyrost naturalny wymagają długofalowych reform emerytalnych i imigracyjnych. Konkurencja technologiczna z Chinami i USA wymusza ciągłe inwestycje w AI i półprzewodniki. Relacje z Północą pozostają nieprzewidywalne, a globalne napięcia (wojna na Ukrainie, Bliski Wschód) wpływają na łańcuchy dostaw.
W 2026 roku Lee zapowiedział „pierwszy rok wielkiego skoku” – przyspieszenie transformacji w pięciu kierunkach: rozwój regionalny, innowacje technologiczne, opieka społeczna, dyplomacja pragmatyczna i silna obronność. Kluczowe będzie utrzymanie równowagi między reformami socjalnymi a dyscypliną fiskalną oraz budowanie zaufania ponad podziałami politycznymi.
Oto najważniejsze priorytety administracji na najbliższy okres:
- Przejście od wzrostu skupionego wokół Seulu do modelu pięciobiegunowego z wyspecjalizowanymi strefami.
- Potrojenie finansowania sztucznej inteligencji i zabezpieczenie łańcuchów dostaw surowców krytycznych.
- Rozwój programów dobrobytu i integracji migrantów przy jednoczesnym podnoszeniu płac minimalnych.
- Etapowa normalizacja relacji z Koreą Północną przy zachowaniu silnej pozycji obronnej.
- Pogłębienie współpracy z NATO, USA, Japonią i nowymi partnerami takimi jak Mongolia.
| Data | Wydarzenie | Znaczenie dla prezydentury |
|---|---|---|
| 2010–2018 | Burmistrz Seongnam | Testowanie polityk socjalnych (dywidenda dla młodzieży, darmowe mundurki) – podstawa późniejszej wizji krajowej |
| 2018–2021 | Gubernator Gyeonggi | Zarządzanie pandemią i największą prowincją – budowa wizerunku skutecznego administratora |
| Grudzień 2024 | Kluczowa rola w oporze wobec stanu wojennego Yoona | Symbol obrony demokracji, klucz do zwycięstwa w 2025 roku |
| Czerwiec 2025 | Objęcie urzędu prezydenta | Początek normalizacji po kryzysie konstytucyjnym |
| Lipiec 2026 | Szczyt NATO + wizyta państwowa w Mongolii | Aktywne budowanie pozycji międzynarodowej i partnerstw surowcowych |
Te wydarzenia pokazują, jak osobista historia Lee Jae Myunga – od fabrycznego urazu po podpisywanie umów międzynarodowych – splata się z losem całego kraju. W lipcu 2026 roku, gdy prezydent wraca z Mongolii i przygotowuje kolejne kroki w polityce wewnętrznej, Korea Południowa stoi u progu nowej fazy: bardziej stabilnej, technologicznie zaawansowanej i świadomej swojej roli w świecie. Dla każdego, kto śledzi losy Azji Wschodniej, sylwetka Lee Jae Myunga pozostaje jednym z najciekawszych przykładów tego, jak determinacja jednostki może wpływać na trajektorię całego narodu.
