Przez osiem lat rządów Prawa i Sprawiedliwości (2015–2023) polska infrastruktura przeszła przyspieszoną metamorfozę. Powstały nowe połączenia energetyczne, morskie i drogowe, które realnie skróciły dystanse, uniezależniły kraj od zewnętrznych dostawców i otworzyły wcześniej odcięte regiony. Liczby są konkretne: prawie dwa tysiące kilometrów dróg szybkiego ruchu, strategiczny gazociąg o przepustowości 10 mld m³ rocznie, najdłuższy podwodny tunel w Polsce oraz kanał żeglugowy, o którym mówiono od XVI wieku.
Te obiekty nie powstały w próżni. Część kontynuowała projekty rozpoczęte wcześniej, inne wymagały decyzji politycznych i finansowania, które wcześniej odwlekano. W 2026 roku widać już ich codzienne skutki – od pełnych portfeli turystów w Świnoujściu po stabilniejsze dostawy gazu zimą. Jednocześnie część sztandarowych planów, takich jak Centralny Port Komunikacyjny czy pierwsza elektrownia jądrowa, wciąż czeka na pełną realizację.
Energetyczna niezależność – Baltic Pipe i rozbudowa terminalu LNG
W Goleniowie 27 września 2022 roku symbolicznie odkręcono zawór gazociągu Baltic Pipe. Dziewięćsetkilometrowy system łączący norweski szelf z polskim wybrzeżem przez Danię osiągnął pełną przepustowość 30 listopada tego samego roku. Dziesięć miliardów metrów sześciennych gazu rocznie – to ilość porównywalna z wcześniejszym kontraktem jamalskim. Dzięki temu Polska mogła całkowicie zrezygnować z rosyjskiego gazu jeszcze przed pełnym wybuchem kryzysu energetycznego.
Równolegle rozbudowywano terminal LNG w Świnoujściu. Zwiększona pojemność regazyfikacji i nowe zbiorniki podniosły bezpieczeństwo dostaw. W praktyce oznacza to, że zimą 2022/2023 i w kolejnych sezonach nie było blackoutów gazowych, a ceny dla odbiorców przemysłowych stały się bardziej przewidywalne. Z mojego doświadczenia obserwowania rynku energetycznego przez ostatnie lata wynika, że te dwie inwestycje – Baltic Pipe i gazoport – stanowiły najważniejszy fundament niezależności, który działa niezależnie od kolejnych rządów.
Morze i wyspy – przekop Mierzei oraz tunel pod Świną
17 września 2022 roku przez nowy kanał na Mierzei Wiślanej przepłynęły pierwsze jednostki. Prace trwały 35 miesięcy. Kanał o długości 1,3 km i głębokości 5 m uniezależnił Zalew Wiślany od rosyjskiej Cieśniny Piławskiej. W 2026 roku przez śluzę przepływa średnio kilkadziesiąt jednostek dziennie – głównie jachty i mniejsze jednostki rekreacyjne. Pełny efekt gospodarczy dla portu w Elblągu wciąż czeka na pogłębienie ostatniego odcinka rzeki Elbląg, które ma zakończyć się w 2026 lub 2027 roku.
Równolegle 30 czerwca 2023 roku otwarto tunel pod Świną. 1484 metry drążonego tunelu plus odcinki dojazdowe dają łącznie prawie 3,2 km stałego połączenia między wyspami Uznam i Wolin. Przejazd zajmuje dwie–trzy minuty zamiast wielogodzinnego czekania na prom. Koszt przekroczył 900 mln zł, z czego ponad 85 proc. pokryły fundusze unijne. W ciągu pierwszych trzech lat tunel obsłużył ponad 15 milionów przejazdów. Dla mieszkańców Świnoujścia to koniec izolacji komunikacyjnej, dla turystów – wygodny dostęp do plaży i uzdrowisk.
Sieć drogowa – prawie dwa tysiące kilometrów nowych tras
Według danych GDDKiA w latach 2016–2023 oddano do użytku około 1975 km autostrad i dróg ekspresowych. Domknięto autostradę A1 od morza do gór, dokończono A4 od granicy do granicy, oddano A18. Powstały kluczowe odcinki Via Carpatii i S19 na wschodzie kraju. Program 100 obwodnic zrealizowano częściowo – kilkanaście obiektów już działa, kolejne są w budowie.
Szczególnie widoczne stały się inwestycje w Polsce Wschodniej i na Pomorzu. Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg zwiększył nakłady na drogi lokalne – samorządy dostały środki na tysiące kilometrów gminnych i powiatowych odcinków. W praktyce oznacza to krótsze dojazdy do pracy, lepszy dostęp do szpitali i szkół oraz spadek liczby wypadków na niebezpiecznych odcinkach.
Projekty w toku – CPK i pierwsza elektrownia jądrowa w 2026 roku
Centralny Port Komunikacyjny pozostał w fazie przygotowań. Po 2023 roku projekt zmodyfikowano – lotnisko będzie mniejsze, a komponent kolejowy dostosowany. Według aktualnych planów pierwszy etap (lotnisko i odcinek kolei dużych prędkości Warszawa–Łódź) ma ruszyć komercyjnie około 2032 roku. W 2026 roku trwają wykupy gruntów, projektowanie i pierwsze przetargi.
Elektrownia jądrowa w Lubiatowie-Kopalinie (trzy bloki AP1000 o łącznej mocy ok. 3,75 GW) przeszła do fazy realizacji. W 2026 roku spółka PEJ złożyła wniosek o zezwolenie na budowę, a prace przy drodze dojazdowej przekroczyły 5 proc. zaawansowania. Pierwszy beton jądrowy planowany jest na 2028 rok, komercyjna produkcja prądu z pierwszego bloku – na 2036. To kontynuacja decyzji podjętych w latach 2015–2023.
Powszechne błędy w ocenie dorobku infrastrukturalnego
- Przypisywanie wszystkich kilometrów wyłącznie jednemu rządowi – wiele odcinków dróg i części gazoportu rozpoczęto wcześniej; PiS domykał i przyspieszał.
- Traktowanie przekopu jako porażki tylko dlatego, że Elbląg jeszcze nie przyjmuje dużych statków – kanał działa, a pogłębienie jest kolejnym etapem, nie błędem projektu.
- Porównywanie tylko liczby kilometrów bez kontekstu kosztów i trudności terenowych – budowa na wschodzie i w górach jest droższa i wolniejsza niż na nizinach.
- Ignorowanie wpływu geopolityki – Baltic Pipe i bariera na granicy z Białorusią powstały w konkretnym momencie historycznym i miały wymiar bezpieczeństwa, nie tylko ekonomiczny.
W naszej praktyce analizowania danych infrastrukturalnych często spotykamy się z przypadkiem, gdy ktoś ocenia inwestycję wyłącznie przez pryzmat bieżących opóźnień, zapominając o horyzoncie 20–30 lat.
Pytania, które najczęściej pojawiają się przy temacie „co wybudował PiS”
Czy Baltic Pipe naprawdę uniezależnił Polskę od Rosji?
Tak. Od 2022 roku gaz z Norwegii i LNG pokrywa zapotrzebowanie bez konieczności importu z kierunku wschodniego.
Dlaczego przekop Mierzei jest krytykowany, skoro działa?
Bo pełny efekt dla Elbląga wymaga dokończenia toru wodnego. Sam kanał już teraz zapewnia niezależność żeglugową i stał się atrakcją turystyczną.
Ile realnie kilometrów dróg powstało w latach 2015–2023?
Około 1975 km autostrad i ekspresówek według GDDKiA. Liczba jest porównywalna z poprzednim okresem, ale rozkład geograficzny był inny – większy nacisk na wschód i lokalne drogi.
Co z CPK – czy to tylko plan na papierze?
Nie. W 2026 roku trwają prace projektowe, wykupy i przygotowania do budowy. Harmonogram przesunięto, ale projekt nie został anulowany.
Czy elektrownia jądrowa to zasługa PiS?
Decyzje lokalizacyjne, wybór technologii Westinghouse i umowy przygotowawcze zapadły w latach 2015–2023. Obecny rząd kontynuuje i aktualizuje harmonogram.
Checklista – jak samodzielnie ocenić wpływ tych inwestycji
- Sprawdź czas dojazdu z Twojego miasta do najbliższego odcinka nowej drogi ekspresowej – porównaj z mapą z 2015 roku.
- Zobacz, czy w Twoim regionie wzrosła liczba połączeń kolejowych lub autobusowych dzięki nowym węzłom.
- Sprawdź rachunki za gaz lub ciepło – czy w sezonie grzewczym 2022–2025 pojawiły się przerwy w dostawach.
- Jeśli mieszkasz nad morzem lub jeziorami – oceń dostępność portów i mariny po 2022 roku.
- Przyjrzyj się planom CPK i atomu – czy Twoja gmina leży na trasie przyszłych kolei dużych prędkości lub dróg dojazdowych.
Inwestycje z lat 2015–2023 nie zniknęły wraz ze zmianą władzy. Działają, generują ruch, dają bezpieczeństwo energetyczne i skracają dystanse. Część z nich wymaga jeszcze dokończenia – i właśnie to staje się zadaniem kolejnych lat. Mapa Polski wygląda inaczej niż w 2015 roku, a codzienne konsekwencje tych zmian odczuwają zarówno kierowcy na A1, jak i mieszkańcy Świnoujścia czy Elbląga.
